Leeuwarden, Fryslan 2018

Leeuwarden, Culturele hoofdstad van Europa.

Het is uitzonderlijk mooi weervoor half oktober. Het ijzeren hek van de B&B Kia Ora valt dicht in het slot.
De straatjes ademen rust en gemoedelijkheid uit. Iepen Mienskip, zoals de Fries zegt (refereert aan gastvrij en gemeenschapszin). De gebouwen verraden een rijk verleden. Zo ook tegenover de B&B, “de kleine kosterij”van de Jacobijnerkerk, midden in de Joodse wijk van Leeuwarden. Bij de Oranjepoort staat een plaquette over de poort en de historie van de kerk. Er stopt een man op een fiets; ‘Douwe, zegt hij geboren en getogen hier in Leeuwarden.
Ik heb helaas geen werk meer, maar maak graag een praatje met mensen. Deze kerk stamt uit de 14e eeuw en laatst bij een bezoek van onze koning stond ik hier ook toevallig en zag hem van dichtbij hier door de achteringang, de Oranjepoort naar binnen gaan. Hier liggen nog Friese voorvaderen van de Oranjes begraven.  
Weet je dat Leeuwarden op drie terpen is gebouwd; de Oldehove, de Nijehove en Hoek. Eigenlijk had Leeuwarden een havenstad moeten worden, want het lag aan de Middelzee, maar deze is dichtgeslibd en werd ingepolderd’.
Douwe geeft nog wat tips en wijst op de kaart waar de geboortehuizen staan van beroemde mensen als Escher, Mata Hari, Slauerhof en Saskia van Uylenburg.
Fijne dag en ie gaet on. Om de hoek van de Oranjepoort is een groot plein voor de Jacobijnerkerk. Kinderstemmen klinken vrolijk, het is pauze. De kinderen spelen vrolijk en onbevangen bij de kerk, op straat en het schoolplein van de ‘Joodse School’.

Nog steeds in gebruik, maar nu als gewone school. Een monument op het kleine schoolplein verraadt hier ook weer de historie. Wat heerlijk om hiet nog zo op straat te kunnen spelen. De juffrouw luidt een grote bel en de kinderen gaan weer naar binnen.
Bij de hoofdingang lezen we meer over de Jacobijnerkerk, het Jacobspad wat hier langs gaat sluit aan op de pelgrimsroute naar Santiago de Compostella. Wat valt hier al veel te zien op één vierkante kilometer.
We lopen een klein straatje in.

Niet is wat het lijkt/ neat is wat it liket.
Een mooi oud pand, even lezen wat er op de gevel staat. Er komt een mevrouw naar buiten groet ons en na een paar stappen houdt ze stil en draait zich om. ‘Heeft u interesse? We doen hier experimenten en onderzoek naar ratio en beleving, stress en nog meerdere dingen. Bijvoorbeeld: we leggen een plank op de vloer en vragen of iemand erover heen wil lopen, geen probleem. Deze persoon geven we nu een virtual reality bril op en het lijkt of de plank nu tussen twee wolkenkrabbers in New York ligt. We vragen weer of de persoon eroverheen wil lopen. Er wordt geaarzeld; de ratio zegt de plank lig op de vloer, maar het gevoel zegt wat anders. Zo zijn er ook diverse tests met stress. Twee middagen per week mag je dit gaan ervaren. Misschien iets voor de middag, mits er genoeg tijd voor is.

Verder de Grote Kerkstraat in, teksten en gedichten op de ramen, op de deur of op de straat. Dit alles in het kader ‘Taal fan it hert’. De taal leeft hier.
Aan de linkerkant van deze oudste straat van Leeuwarden, een klein winkeltje met bijzondere souvenirs.

Hier is Atelier CC gevestigd. Mensen met het zeldzame Prader-Willi syndroom zitten aan een grote tafel en maken de leukste kaarten, schilderijtjes en andere kleine cadeautjes.

 

We komen in gesprek met een groep enthousiaste kunstzinnige mensen. Wat is leuker dan hier een souvenir te kopen.

Dit alles ligt op een steenworp afstand van het keramiek museum (het geboortehuis van Escher), de Oldehove met de scheve toren, die 2meter uit het lood staat (schever dan de toren   van Pisa !) en de Princessehof, het park met de leukste taaluitingen.

   
Middenop het plein (voormalig kerkhof) aan de Oldehove staat een glazen paviljoen met informatie over Lân fan Taal. Hier staat de meertaligheid centraal, een fenomeen dat steeds belangrijker wordt. Wist je dat er meer dan 7000 officiële talen zijn? Elk jaar sterven er een paar uit. Novib heeft hier een mooi boek over uitgegeven met schitterende foto’s.
Het is tijd voor koffie. Al slenterend door het compacte centrum met zijn leuke winkeltjes, de Kleine Kerkstraat en de Nieuwe en Oude Oosterstraat, lopen we naar het koffiehuis van Douwe Egberts, het Friese koffiehuis dat al bestaat sinds 1753.
Voor de middag staat de Blokhuispoort op het programma. De voormalige gevangenis is nu een en al bedrijvigheid.

Leuke winkeltjes van kunstenaars en horeca als Proefverlof, waar je heerlijk duurzaam en biologische kunt eten of op het terras een drankje kan doen of café de Bak.

De middag vliegt voorbij en we lopen terug het oude opgeknapte station langs de witte sculpturen van een jongen en een meisje gemaakt door Jaume Plensa, de Spaanse kunstenaar. Hun gezichten zijn naar elkaar toegewend, de ogen gesloten. Ze dromen, voor kinderen is de toekomst een droom vol beloftes.

Er stijgt een wolk van kunstmatige mist op boven, de kunstenaar werd geïnspireerd door de nevel  ’s morgens vroeg boven de Friese velden.

Leeuwarden, ik kom werom want tweedagen waren niet genoeg.

 

By |2018-11-03T12:23:15+00:00oktober 29th, 2018|Niet gecategoriseerd, Reisblog|0 Comments

Leave A Comment